İsrail-Fransa İttifakı ve Cezayir’in Bağımsızlığı
İsrail-Fransa İttifakı ve Cezayir’in Bağımsızlığı
Bu dönemde İsrail, Fransa’ya sömürgelerini koruması için çok büyük bir destek verdi. Hallahmi’ye göre; “Fransa da, İsrail de Kuzey Afrika ve Ortadoğu’daki dekolonizasyon (sömürgeden kurtulma) hareketlerini durdurmayı hedefliyordu. Böylece iki ülkenin arasında Şimon Peres’in deyimiyle ‘ebedi bir dostluk’ oluştu.”39 Cezayir’den Hindiçini’ne kadar uzanan bir coğrafyada, Fransa’nın sömürge yönetimlerini ayakta tutmak için İsrail ve Fransa tarafından, Hallahmi’nin deyimiyle “Avrupa hegemonyası için birleşik cephe” kurulmuştu.40
![]() Cezayir’de hayatını kaybedenler, büyük çoğunluğunu kadınlar ve çocukların oluşturduğu sivil halktı. |
Bu “birleşik cephe”nin en önemli parçası Cezayir’deydi. Uzun zamandır bir Fransız sömürgesi olan Cezayir’in halkı, 1954 yılında büyük bir ayaklanma, daha doğrusu bir “bağımsızlık savaşı” başlatmıştı. 1962′ye kadar süren savaş, yaklaşık 1.5 milyon Cezayirli Müslümanın yaşamına mal oldu. Fransa Cezayir Müslümanlarına karşı çok korkunç cinayetler, işkenceler, kitle katliamları gerçekleştirdi.
İsrail, 1954 yılındaki ayaklanmadan önce de Cezayir’deki gelişmeleri çok yakından izliyordu. Özellikle İsrail gizli servisi Mossad (ha-Mossad le-Modiin ule-Tafkidim Meyuhadim; “İstihbarat ve Özel Görevler Enstitüsü”), Cezayir’de gelişen bağımsızlık hareketini yakın takibe almıştı.
![]() Haim Herzog |
Ayaklanma ile birlikte İsrail, Fransız sömürge yönetimine aktif destek vermeye başladı. İsrailli askeri uzmanlar, gerilla savaşı konusunda tecrübesiz olan Fransız birliklerine, özellikle de gerilla savaşında helikopter kullanımı konusunda, eğitim verdiler. Fransız birliklerini eğitmek için iki İsrailli general Cezayir’e gitmişti. Bu iki general de oldukça tanıdıktı: Yitzhak Rabin ve Haim Herzog, yani 90′lı yıllarda İsrail’de Başbakanlık ve Devlet Başkanlığı koltuğuna oturan iki önemli isim.41
Ayaklanmanın son dönemlerinde de İsrail’in Fransızlara verdiği büyük destek sürdü. İsrail, S. Steven’ın The Spymasters of Israel (İsrail’in Usta Casusları) adlı kitabında bildirdiğine göre, Fransızlar’ın kurduğu “kontrgerilla” örgütü OAS’a (Organisation de l’Armée Secrète; “Gizli Ordu Örgütü”) da büyük yardımlarda bulunmuştu. “1961 ve 1962′de İsrail’in, Cezayir’de Fransız kontrolü sağlamaya çalışan Fransız yerlilerinin aşırı sağcı örgütü olan Fransız OAS hareketini desteklediğine dair birçok rapor vardı”.42 Cezayir tam bağımsızlığını kazanıp, Birleşmiş Milletler’e katıldığında da, sadece İsrail Cezayir’in kabulü aleyhinde oy kullanmıştı.








